تعلیق اعدام‌ها به معنای نفی جرم، نادیده گرفتن حقوق قربانیان یا تعطیل شدن عدالت نیست

امروز، بیش از هر زمان، شایسته است که اصل احتیاط در دماء، قاعده «الحدود تُدرَأ بالشبهات» و ترجیح عفو بر کیفر، هرجا که راه آن گشوده باشد، چراغ راه سیاست جنایی و قضایی کشور قرار گیرد. این نه تنها با روح رحمت‌محور شریعت اسلامی سازگارتر است، بلکه مقتضای عقلانیت، مصلحت ملی و حفظ انسجام اجتماعی نیز هست. تعلیق اعدام‌ها در این مقطع حساس، نشانه ضعف حکومت نیست؛ بلکه جلوه‌ای از اعتماد به عدالت، احترام به کرامت انسان و اهتمام به آینده ایران است؛ آینده‌ای که بیش از هر چیز به خاموش شدن چرخه خشونت، تقویت سرمایه اجتماعی و گشودن راه گفت‌وگو و آشتی ملی نیاز دارد.

پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران -تهران

یادداشت میهمان؛

تعلیق اعدام‌ها به معنای نفی جرم، نادیده گرفتن حقوق قربانیان یا تعطیل شدن عدالت نیست. بلکه فرصتی است برای آنکه همه ابعاد پرونده‌ها با دقت، شفافیت و بی‌طرفی بررسی شود، حق دفاع متهمان به طور کامل تضمین گردد، حقوق همه قربانیان و خانواده‌های آنان به رسمیت شناخته شود و جامعه اطمینان یابد که هیچ حکم بازگشت‌ناپذیری در سایه شتاب، ابهام یا فشار صادر و اجرا نشده است.

آیت الله سید محمدعلی ایازی در یادداشتی که در اختیار جماران قرار داد، نوشت:

بسم الله الرحمن الرحیم

در هنگامه‌هایی که جامعه از رنج، التهاب و بی‌اعتمادی رنج می‌برد، بیش از هر زمان دیگری باید به اصولی بازگشت که عقل، شرع و تجربه تاریخی همگی بر آن تأکید دارند. یکی از استوارترین این اصول، «احتیاط در دماء» است؛ اصلی که فقهای اسلام آن را از مهم‌ترین قواعد قضا و حکومت دانسته‌اند، زیرا هر خطا در ریختن خون انسان، خطایی جبران‌ناپذیر است. از همین رو در فقه اسلامی قاعده مشهور «الحدود تُدرَأ بالشبهات» جایگاهی بنیادین یافته است؛ یعنی هرگاه شبهه، ابهام یا تردیدی در تحقق شرایط جرم، اثبات آن یا کیفیت دادرسی وجود داشته باشد، باید از اجرای مجازات‌های سنگین و بازگشت‌ناپذیر پرهیز کرد. این قاعده نه نشانه سستی در اجرای عدالت، بلکه جلوه‌ای از دقت، رحمت و احتیاط در پاسداشت جان انسان‌هاست.

در کنار این اصل، سنت اسلامی همواره «عفو» را، هرجا که حقوق عمومی و مصالح جامعه اجازه دهد، بر انتقام ترجیح داده است. قرآن کریم بارها مؤمنان را به گذشت، اصلاح و فرو نشاندن آتش کینه فراخوانده و پیامبر اکرم(ص) و امیرالمؤمنین علی(ع) نیز رحمت و مدارا را بر شتاب در کیفر مقدم داشته‌اند. فلسفه این رویکرد آن است که عدالت، تنها در مجازات خلاصه نمی‌شود؛ بلکه هدف نهایی آن، اصلاح جامعه، جلوگیری از گسترش دشمنی و حفظ کرامت انسان است.

امروز نیز ایران در شرایطی قرار دارد که بیش از هر زمان دیگر به آرامش، اعتمادسازی و همبستگی ملی نیازمند است. در چنین وضعیتی، اجرای مجازات‌هایی که امکان بازگشت از آنها وجود ندارد، به‌ویژه در پرونده‌هایی که درباره روند رسیدگی، کیفیت دادرسی یا ادلّه اثبات، پرسش‌ها و ابهام‌هایی مطرح است، نه تنها با اصل احتیاط در دماء سازگار نیست، بلکه می‌تواند بر شکاف‌های اجتماعی بیفزاید و امید به گفت‌وگو و آشتی را کاهش دهد.

سید محمد علی ایازی

14/5/405

پایگاه خبری جماران از نشر دیدگاههای علمی و تخصصی متفاوت اساتید فقه و حقوق در این زمینه، استقبال می کند.

کد : 3880

گروه : اخبار رسانه ها

تاریخ : 2 ماه پیش

پرینت

کپی لینک کوتاه

ببینید / اقدام وحدت‌شکنانه صداوسیما: انتشار گزارش برای محاکمه هنرمندانی که به ایران بازمی‌گردند

نتیجه اختلاف وزیر نفت با مدیر زیر مجموعه خود آقای شریعتمداری

ترامپ: ایران می‌خواهد به توافق برسد / شاید به توافق برسیم و شاید هم نرسیم؛ چون اگر قرار نیست آنها به توافق پایبند بمانند، پس بهتر است اصلاً این کار را نکنیم

ابوترابی‌فرد، امام جمعه موقت تهران: سخنان رئیس‌جمهور ایران در سازمان ملل، تبلور اندیشه ناب قائد شهید و پیام‌آور امنیت، صلح، عدالت، اقتدار و عزت است

چاره ای جز دورکاری و تقویت سفرهای اشتراکی خودروهای اینترنتی وجود ندارد/برای کاهش ترافیک، آلودگی هوا و کاهش اتلاف عمر

تحلیل اکونومیست: روز پس از جنگ در خاورمیانه؛ ایران چه خواهد کرد؟ / روزگار بلوک‌های مختلف در منطقه فرا خواهد رسید

ببینید / اقدام وحدت‌شکنانه صداوسیما: انتشار گزارش برای محاکمه هنرمندانی که به ایران بازمی‌گردند

ونس: درگیری آمریکا و ایران ممکن است تا یکی دو ماه دیگر، وارد مرحله‌ای کاملاً متفاوت شود

نتیجه اختلاف وزیر نفت با مدیر زیر مجموعه خود آقای شریعتمداری

خبر «ورود گروه‌های مسلح آموزش دیده به کشور و استقرار آن‌ها در برخی محلات»، کذب است

ترامپ: ایران می‌خواهد به توافق برسد / شاید به توافق برسیم و شاید هم نرسیم؛ چون اگر قرار نیست آنها به توافق پایبند بمانند، پس بهتر است اصلاً این کار را نکنیم

خبر فوری/ترامپ چارچوب توافق با ایران را اعلام کرد؛ شرط اصلی چیست؟

تماشا کنید: پیام‌های نشت فیلم عروسی دختر شمخانی/ویدئو

زیباکلام: انرژی هسته‌ای جز بدبختی هیچ چیزی برای ما نداشته است

ببینید / اقدام وحدت‌شکنانه صداوسیما: انتشار گزارش برای محاکمه هنرمندانی که به ایران بازمی‌گردند

فلاحت‌پیشه33روز قبل: مادورو مشغول مذاکره برای فرار است، ایران در باتلاق سخنرانی‌های آبکی

تصادف هولناک برای خانواده سقاب اصفهانی و انتظار تحول ریلی از ایشان

برد 2000 کیلومتر موشک محدودیتی بود که رهبر انقلاب تعیین کردند تا اروپایی‌ها خطری احساس نکنند

ونس: درگیری آمریکا و ایران ممکن است تا یکی دو ماه دیگر، وارد مرحله‌ای کاملاً متفاوت شود

شرط نهایی ایران برای مذاکره با آمریکا تعیین شد